Artikel

Iwan Faiman

“Het wordt tijd dat we gehoord worden, niet alleen door de overheid maar door heel Nederland.”

De Irawan Soejonostraat is vernoemd naar de Indonesische verzetsheld. Een kleine uiting van waardering van Nederland voor het Indonesisch verzet. Iwan Faiman, zoon van een vooraanstaande verzetsstrijder, ijvert al jaren voor erkenning van deze helden.

Nederland was net zelf onderdrukt geweest. Waarom was er na de oorlog geen waardering voor de Indonesische verzetsstrijders?
“Voor de Tweede Wereldoorlog streed Perhimpunan Indonesia (PI), een politieke vereniging, voor de onafhankelijkheid van Indonesië. Enkele jaren voor de oorlog heeft de PI besloten deze strijd tijdelijk te staken om het opkomende fascisme, nazisme en de Japanse bedreiging eerst te bestrijden. Tijdens de oorlog hebben zij het verzet ondersteund en meegevochten tegen de nazi’s. Na de oorlog zette PI haar strijd voor de Indonesische onafhankelijkheid weer voort. De heldendaden van de leden van PI zijn nooit erkend. Sterker nog, Nederland stelde zich na de Tweede Wereldoorlog vijandig op, omdat het onafhankelijkheidsstreven van PI werd gezien als een bedreiging voor de Nederlandse staat.”

Wat voor effect heeft dit gehad op het leven in jouw gezin?
“Oorlog heeft altijd een rol gespeeld in ons leven. Mijn vader heeft tijdens de Tweede Wereldoorlog polio opgelopen. Omdat hij moest onderduiken kon dit niet behandeld worden in het ziekenhuis, met als gevolg dat zijn beide benen werden aangetast en hij nooit meer heeft kunnen lopen. De Nederlandse overheid zag geen causaal verband tussen zijn ziekte en zijn bijdrage aan de oorlog, hij heeft nog ruim 25 jaar moeten strijden om zijn verzetssubsidie te ontvangen.”

Wat heeft jouw vader tijdens zijn strijd voor het verzet kunnen doen?
“Mijn vader was verbindingsman. Hij heeft onder andere joodse kinderen de grens over gesmokkeld en hen zo in veiligheid kunnen brengen, hij regelde valse identiteitsbewijzen en heeft deelgenomen aan gewapende acties. Hij heeft ook enige tijd ondergedoken gezeten met katholieke priesters, een joodse vrouw met haar kind en hijzelf dus, een moslim. Dat die drie geloven samen in een huis verstopt zaten vind ik een bijzonder verhaal.”

Hoe wordt er tegenwoordig omgegaan met Indonesische verzetshelden?
“Het heeft 70 jaar geduurd, maar er begint meer aandacht te komen voor deze groep. Het pijnlijke is dat er van PI nog maar drie mensen leven en dat mijn vader nooit de erkenning heeft gehad die hij had moeten krijgen.
We zijn momenteel in gesprek met het Nationaal Comité 4 en 5 mei. Ik hoop dat zij de komende jaren meer aandacht gaan besteden aan deze kwestie. Indonesiërs zijn altijd overal weg gecensureerd. Het wordt tijd dat we gehoord worden, niet alleen door de overheid maar door heel Nederland.”

Estafettevraag Greetje de Jong aan Iwan:
'Komen er jaarlijks nog Huizen van Verzet bij, of zijn inmiddels alle verhalen bekend?'
“Er komen zeker nog wel huizen bij, er zijn nog zoveel verhalen die nog niet verteld zijn. Zelf organiseer ik dit jaar ook een nieuw Huis van Verzet bij de redactie van Trouw. Ik hoop dat het Tropenmuseum volgend jaar ook een huis van verzet wordt. Dit was tijdens de oorlog een SD-kantoor (de Duitse staatsinlichtingendienst - red.) terwijl er op zolder en in de kelder Indonesische verzetsstrijders verborgen zaten en verzetsdaden realiseerden. Het is een bijzondere verzetsgeschiedenis, die verteld moet worden.”

Wil je meer weten over het Indonesisch Verzet? Ga naar Java Post
Of ontmoet Iwan Faiman bij het Huis van Verzet

Alle rechten voorbehouden