Ontheemde kinderen in de Rivierenbuurt

Locatie

Jekerstraat 86
Jekerstraat 86 , 1078 MG Amsterdam

Toon kaart

Twee oud-leerlingen Barto Staubesand-De Leeuw en Inge Prenzlau vertellen over hun tijd op joodse school 10 en 11 en de weerslag die de oorlog had op hun leven.

Deze verhalen worden verteld op zaterdag 4 mei om 14.00 en 15.00 uur.

Aan de Jekerstraat in de Amsterdamse Rivierenbuurt waren voor de oorlog twee lagere scholen gevestigd: de Vondelschool op nummer 84 en de Michiel de Klerkschool op nummer 86.

Na de zomervakantie van 1941 werden joodse en niet-joodse kinderen van in Nederland van elkaar gescheiden. Joodse kinderen moesten naar aparte joodse scholen met joodse leerkrachten. Omdat de Jekerstraat midden in een door de bezetter aangewezen ‘concentratiegebied’ voor joden lag werden de Michiel de Klerkschool en de Vondelschool omgevormd tot joodse school nummer 10 en 11, twee van de in totaal 15 joodse lagere scholen in Amsterdam. De scholen kregen geen naam maar een nummer.

Twee kinderen die in die jaren naar de joodse school gingen, vertellen tijdens Open Joodse Huizen hun verhaal.

14.00 uur
Barto Staubesand-De Leeuw (Amsterdam, 1934) vertelt welke gevolgen het uitbreken van de oorlog had op haar leven en dat van haar familie.

15.00 uur
Inge Prenzlau (Berlijn, 1931) deelt, bijgestaan door haar zoon Ronald Vecht, haar jeugdherinneringen aan de opkomst van het nazi-regime en hoe dit ingreep in haar leven en dat van haar familie en hoe de erfenis van dit verleden doorwerkt tot op heden.

Het zijn twee van de verhalen zoals er talloze zijn in de Rivierenbuurt. Van ontheemde kinderen en van kinderen op de vlucht: van Duitsland naar Nederland, van school naar school, van stad naar platteland. Verhalen van oorlog, deportatie, onderduik en terugkeer.

Twee jaar lang waren deze de scholen aan de Jekerstraat alleen toegankelijk voor joodse kinderen en joodse leerkrachten. Het was een plek van aankomst en vertrek, van absentie, van onzekerheid maar voor sommige leerlingen ook een veilige baken in een angstige wereld.

Als gevolg van de teruglopende leerlingenaantallen werd vanaf 1 december 1942 school nummer 10 samengevoegd met nummer 11. Op zijn beurt moesten de kinderen van de joodse school nummer 12, gevestigd op het nabijgelegen Bossenburgplein, vanaf het schooljaar 1942-1943 verhuizen naar school nummer 10.

Na de laatste grote razzia in 1943 waren er nauwelijks meer kinderen en sloot de school in juni 1943 haar deuren. Na de oorlog werd het weer een lagere school.

Barto Staubesand de Leeuw (r). Foto_ B. Staubesand de Leeuw

Barto Staubesand de Leeuw (r). Foto_ B. Staubesand de Leeuw

Jekerstraat

De Jekerstraat

JHMJekerstraat1935.tiff

Jekerschool 1935. Collectie Joods Historisch Museum, Amsterdam.