Artikel

Pindasoep, bitter hout en Suikerriet

Vrijheid volgens Noraly Beyer

Noraly Beyer begon als nieuwslezer voor de Surinaamse televisie en presenteerde daarna 23 jaar lang het NOS journaal. In 2008 nam ze afscheid. Ze is betrokken bij de Keti Koti Vrijheidsmaaltijd in het Amsterdams Historisch Museum.

Noraly Beyer 2012 Foto Reyer Boxem

Vrijheid

“Vrijheidservaringen heb ik voortdurend. Ik kan leven, eten wat ik wil, sparen, op reis gaan. Ik heb kinderen die in vrijheid opgroeien. Dat vrijheidsgevoel is ook afgezet tegen het besef dat heel veel mensen in de wereld dat niet hebben. Dat besef komt met de jaren. Voor mij is vrijheid vooral het op zoek gaan naar een evenwicht tussen persoonlijke vrijheid en aanpassen aan de gemeenschap.”

Vrijheidsbeleving en geschiedenis

“Bevrijdingsdag betekent voor mij gedenken dat een mens nooit geknecht mag worden. Hij moet daar altijd tegen in opstand komen. Ik breng het in verband met de Bevrijding van de slavernij dit jaar 150 jaar geleden. Die slavernij werd afgeschaft op 1 juli 1863. Herdenken doen we wel massaal op 5 mei, maar op 1 juli moeten we daar ook bij stil staan.”

Vrij van ketenen

“Dit jaar doe ik mee aan de vrijheidsmaaltijd in het Amsterdam s Historisch Museum die gekoppeld wordt aan een Keti Koti maaltijd. Keti Koti betekent letterlijk het breken van de ketting of de ketenen en staat symbool voor de afschaffing van de slavernij op 1 juli 1863. Op Bevrijdingsdag vieren we de bevrijding na vijf jaar oorlog en onderdrukking, met Keti Koti vieren we de bevrijding na 300 jaar slavernij.”

Keti Koti: bitter en zoet

"Het idee achter de Keti Koti maaltijd is om de slavernij tastbaar, voelbaar en proefbaar te maken door te eten wat de slaven aten. Gedroogde, gezouten vis bijvoorbeeld omdat die houdbaar was. Pindasoep of cassavesoep omdat aardvruchten makkelijker te krijgen waren. Tussendoor kauwen we op kwasibita (quassia amara), een extreem bitter hout waarmee we ons de bittere tijden in het verleden herinneren. Aan het eind van de maaltijd zuigen we op suikerriet. Dat staat weer symbool voor de zoete vrijheid waarin we nu leven.”

Surinaamse verzetstrijders

“Oorlogsverhalen die mij geraakt hebben zijn de hier onbekende verhalen over verzetstrijders uit Suriname en de Nederlandse Antillen. De verhalen van Boni (guerillastrijder ten tijde van de slavernij), Tula (Curaçaose verzetsheld ten tijde van de slavernij), of George Maduro (Op Curaçao geboren officier der Nederlandse cavalerie) en Anton de Kom. Zie hieronder.”

Uitwisselen van ervaringen

“Wat een maaltijd feestelijk maakt is het feit dat je deelt. En iets proeft wat lekker is, iets wat je niet kent. Het feit dat er gezongen wordt. Het is gewoon een feestje om samen te zijn met mensen die je wel of niet kent en met wie je ervaringen kunt uitwisselen.”

Anton de Kom

“Ik zou willen aanschuiven bij de overleden Surinaamse verzetsheld Anton de Kom. Hij heeft zich ingezet voor Surinaamse contractarbeiders die alsnog als slaaf behandeld werden. Later heeft hij zich hier aangesloten bij het verzet en is hij uiteindelijk omgekomen in een concentratiekamp. Er zijn veel Surinamers die in de oorlogsjaren in het verzet zaten en niet echt herdacht worden. Dus ik zou het leuk vinden als hij nog even bij mij aan tafel zou kunnen komen zitten.”

Alle rechten voorbehouden